صدور دستورالعمل اضطراری از سوی وزارت انرژی آمریکا مبنی بر ادامه فعالیت نیروگاههای فرسوده مبتنی بر سوختهای فسیلی به ویژه زغالسنگ، هزینههای غیرمنتظره و بسیار بالایی را به مشترکان دریافتکننده خدمات برق تحمیل کرده است. به گفته شماری از کارشناسان انرژی و ناظران صنعت برق، ادامه این روند میتواند آسیبهای مالی و ساختاری بیشتری را برای مصرفکنندگان به همراه داشته باشد.
به گزارش پایگاه خبری و تحلیلی «فلزاتآنلاین» و به نقل از رسانه «Canary Media»، دستورالعمل اجرایی دولت ترامپ صادر شده در ماه آوریل ۲۰۲۵، وزارت انرژی آمریکا را موظف کرده است تا نیروگاههای زغالسنگ را به ادامه فعالیت حتی پس از زمان تعیین شده برای برچیده شدن آنها ملزم کند. این اقدام درست در زمانی انجام شده است که شرکتهای ارائهدهنده خدمات برق، دولتهای ایالتی و اپراتورهای ناظر شبکه برق منطقهای سالها برای حفظ ایمنی و قابلیت دسترسی پایدار تلاش کردهاند تا روند تعطیلی تدریجی این نیروگاهای آلاینده را آغاز کنند.
وزارت انرژی آمریکا اخیرا گزارشی را منتشر کرد که در آن هشدارهایی مبنی بر خطر گسترده خاموشیهای برق تا سال ۲۰۳۰ در این کشور در صورت برچیده شدن نیروگاههای برق از زغالسنگ فرسوده مطرح شده است. در این گزارش، وزارت انرژی آمریکا از مداخله قاطع دولت برای جلوگیری از رسیدن به چنین وضعیتی سخن گفته است؛ البته وزارت انرژی آمریکا تاکنون از اختیارات خود مطابق دستورالعمل اضطراری صادر شده برای جلوگیری از تعطیلی نیروگاه زغالسنگ «J.H. Campbell» در ایالت میشیگان و نیروگاه مبتنی بر سوخت نفت و گاز «Eddystone» در ایالت پنسیلوانیا استفاده کرده است.
کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا در مقالهای که اخیرا در نشریه «The Economist» منتشر شد، هدف دولت ترامپ از این اقدام را تامین انرژی پایدار و دسترسی امن و مقرونبهصرفه مردم آمریکا به انرژی برق اعلام کرد. شماری از تحلیلگران انرژی معتقدند که ارزیابیهای ارائه شده در این گزارش برای تمامی سناریوها مورد استفاده قرار نگرفته است؛ این در حالی بوده که بخش عمدهای از ظرفیت تولید جدید برق آمریکا که شامل صدها گیگاوات انرژی از طریق نیروگاههای خورشیدی، سیستم ذخیره انرژی باتری و نیروگاههای بادی تامین میشود، در گزارش مذکور نادیده گرفته شده است.
از سوی دیگر، سازمانهای نظارتی ایالتی و انجمنهای حفاظت از محیط زیست و انجمنهای حامی مصرفکنندگان به شدت مخالفت خود را مبنی بر اجرای دستورالعمل صادر شده از سوی وزارت انرژی آمریکا برای ادامه فعالیت نیروگاههای برق از سوختهای فسیلی اعلام کردهاند.
انجمنهای مذکور معتقدند که این وزارتخانه از چارچوب سیاستگذاری تعیین شده در زمینه برنامهریزیهای ارائه شده برای شبکه برق آمریکا خارج شده است و اعلام وضعیت اضطراری در بخش انرژی این کشور را به عنوان بهانهای برای تداوم فعالیت نیروگاههای فرسوده و آلاینده مطرح کردهاند.
ادامه فعالیت نیروگاههای فرسوده مبتنی بر سوخت فسیلی به دستور وزارت انرژی، موجب تحمیل هزینههای میلیاردی به مشترکان دریافتکننده خدمات برق خواهد شد؛ این در حالی است که این نیروگاهها از نظر بازدهی در سطح پایینی قرار داشته و از لحاظ قابلیت اتکا به منظور دسترسی پایدار به انرژی نیز در مقایسه با سایر نیروگاههای برق عملکرد بسیار ضعیفتری دارند. علاوهبراین، تاثیر منفی تداوم فعالیت نیروگاه فرسوده زغالسنگ بر تشدید شرایط نامطلوب تغییرات اقلیمی و سلامت جوامع محلی ساکن حومه این نیروگاهها، موضوعی بوده که قابل چشمپوشی نیست.
آمارهای منتشر شده نشان میدهد سهم نیروگاههای زغالسنگ در تولید برق آمریکا از نزدیک به ۵۰ درصد در سال ۲۰۰۸، به تنها حدود ۱۵ درصد در ابتدای سال ۲۰۲۵ کاهش یافته است. این روند کاهشی نشان میدهد سهم نیروگاههای زغالسنگ نسبت به نیروگاههای مبتنی بر گاز طبیعی و یا سایر نیروگاههای تجدیدپذیر در آمریکا افت پیدا کرده است.
طبق متن گزارشی که در ماه ژوئن ۲۰۲۵ توسط موسسه مطالعاتی «Energy Innovation» منتشر شد، هزینه تولید برق در نیروگاههای زغالسنگ در سال ۲۰۲۴ نسبت به سال ۲۰۲۱ حدود ۲۸ درصد افزایش داشته است؛ به این معنا که مصرفکنندگان آمریکایی در سال گذشته میلادی حدود ۶٫۲ میلیارد دلار هزینه بیشتری نسبت به سه سال قبل از تاریخ اعلام شده برای تامین انرژی مورد نیاز خود صرف کردهاند.
گابریلا توسادو، پژوهشگر ارشد بخش تولید برق بدون کربن و فعال در موسسه «RMI»، با استفاده از مدلسازی ارائه شده از سوی این موسسه و دادههای موجود در ایالات مختلف آمریکا، پیشبینی خود در خصوص میزان افزایش هزینه برق در صورت تداوم فعالیت نیروگاههای مبتنی بر سوختهای فسیلی را ارائه داده است. در این ارزیابی صورت گرفته، میزان افزایش هزینههای مصرفکنندگان برق آمریکا در صورت بهرهبرداری از تمام نیروگاههای زغالسنگی با حداکثر ظرفیت در طول سال به صورت تخمینی محاسبه شده است.
براساس نتایج به دست آمده به واسطه اجرای دستورالعمل ارائه شده از سوی وزارت انرژی آمریکا، در سال ۲۰۲۴ هزینههای برق مشترکان آمریکایی در مجموع افزایش ۱۵ میلیارد دلاری را تجربه کرده که معادل افزایش تقریبی ۳ درصدی در کل هزینههای بخش برق آمریکا بوده است. بنابراین، افزایش فعالیت نیروگاههای زغالسنگ آمریکا، تنها موجب اختلال در قیمتهای بازار و افزایش هزینهها برای خانوارها و کسبوکارهای کوچک در این کشور شده است.
الیسون سیلورستین، تحلیلگر انرژی و مشاور سابق در کمیسیون ارائهدهنده خدمات برق ایالت تگزاس و کمیسیون تنظیم مقررات انرژی فدرال آمریکا ضمن موافقت با افزایش یافتن هزینه برق مشترکان آمریکایی، اظهار داشت: اگر حتی یک شرکت خصوصی ارائهدهنده خدمات برق قصد داشته باشد فعالیت یک نیروگاه فرسوده زغالسنگ را به دلیل هزینهبر بودن آن متوقف کند، دستورالعمل صادر شده از سوی وزارت انرژی آمریکا این شرکت را انجام چنین کاری منصرف میکند؛ چراکه شرکت مذکور اطمینان دارد سازمان تنظیمکنندگان مقررات آمریکا زمینه را به منظور دریافت بودجه کافی به جهت ادامه فعالیت نیروگاه برای این شرکت ارائهدهنده خدمات برق فراهم کرده است.
واقعیت امر این است که در حال حاضر بسیاری از شرکتهای ارائهدهنده خدمات برق آمریکا همچنان بخشی از برق مورد نیاز مصرفکنندگان در این کشور را از طریق نیروگاههای زغالسنگ تامین میکنند که البته برای این شرکتها بسیار هزینهبر خواهد بود. به عبارت دیگر، توزیع برقی که از لحاظ اقتصادی بهینه نیست، شرایطی را به وجود خواهد آورد که در آن شرکتهای ارائهدهنده خدمات برق میتوانند هزینههای تامین زغالسنگ نیروگاهها و هزینه ادامه فعالیت آنها را از مشترکان برق دریافت کنند که این موضوع موجب افزایش هزینه قبض برق مصرفکنندگان خواهد شد.
براساس برآوردهای موسسه مطالعاتی «RMI»، توزیع غیراقتصادی برق از نیروگاههای زغالسنگ از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۴، بیش از ۲۴ میلیارد دلار هزینه اضافی را به مصرفکنندگان برق آمریکا تحمیل کرده است. برای این مصرفکنندگان در سراسر آمریکا، از جمله مشترکانی که از شرکتهای کوچک ارائهدهنده خدمات برق یا بدون نیروگاه زغالسنگ برق خود را تامین میکنند، این مبلغ به طور متوسط حدود ۹ دلار در سال ذکر شده است.
با این حال، برای مشترکانی که برق خود را از شرکتهایی که نیروگاههای زغالسنگی دارند تامین میکنند، این هزینه اضافی سالانه تا ۲۰۰ دلار نیز اعلام شده است. ادامه فعالیت نیروگاههای فرسوده مبتنی بر سوختهای فسیلی به ویژه زغالسنگ در آمریکا، تنها باعث افزایش هزینههای پرداختی مشترکان برق در این کشور خواهد شد. از سوی دیگر، قیمت انرژی در آمریکا به دلیل سیاستگذاریهای وضع شده از دولت ترامپ به طور قابل توجهی در حال افزایش است.
پیامدهای مالی ناشی از وضعیت فعلی در صنعت برق آمریکا
تاثیر تحمیل هزینههای اضافی به مشترکان دریافتکننده خدمات برق زمانی بیشتر خود را نشان میدهد که به طور ناگهانی در برنامهریزیهای انجام شده برای اجرا در بلندمدت به منظور تعطیلی یک نیروگاه مبتنی بر سوخت زغالسنگ تغییری به وجود آید. در حال حاضر نیروگاه زغالسنگ «J.H. Campbell» به عنوان یکی از دو نیروگاه فرسودهای که دولت ترامپ طی ماههای اخیر دستوری مبنی بر ادامه فعالیت آن صادر کرد، در حال تجربه چنین شرایطی است.
دن اسکریپس، مدیر کمیسیون ارائهدهنده خدمات برق ایالت میشیگان که ناظر بر سایر شرکتهای ارائهدهنده خدماتی فعال در حوزه ذکر شده در ایالت مذکور است، اظهار داشت: هزینههای اضافی ناشی از چنین تغییراتی آن هم به صورت ناگهانی، ممکن است از چند ۱۰ میلیون دلار تا نزدیک به ۱۰۰ میلیون دلار متغیر باشد.
به گفته وی، این افزایش هزینهها علاوه بر هزینههای عملیاتی آتی مرتبط با نیروگاه زغالسنگ در آمریکا خواهد بود.
دستور وزارت انرژی برای ادامه فعالیت نیروگاه زغالسنگ «J.H. Campbell» تا ماه آگوست ۲۰۲۵، درست هشت روز پیش از تاریخ برنامهریزی شده برای برچیدن آن یعنی در روز ۳۱ می سال جاری میلادی صادر شده است.
اسکریپس مطرح کرد: شرکت «Consumers Energy» که مدیریت نیروگاه مذکور را بر عهده دارد، زغالسنگ و سایر مواد اولیه مورد نیاز این نیروگاه را پیش از دستورالعمل وزارت انرژی آمریکا مصرف کرده بود و از این رو شرکت مذکور مجبور شد با قیمتهای بالاتری زغالسنگ مورد نیاز این نیروگاه را از بازار فیزیکی تهیه کند.
از سوی دیگر، شرکت «Consumers Energy» باید به سرعت اقدامات لازم برای تامین نیروی انسانی مورد نیاز نیروگاه مذکور را انجام میداد؛ چراکه بسیاری از کارکنان یا کارگران آن در مشاغل دیگری مشغول به کار بودند و یا حتی در شرف بازنشستگی قرار داشتند. براساس ماده ۲۰۲ قانون فدرال در حوزه برق آمریکا، وزارت انرژی این کشور تنها میتواند در شرایط اضطراری، نیروگاههای برق را برای مدت ۹۰ روز ملزم به ادامه فعالیت کند.
وی در این خصوص مطرح کرد: در ابتدا اینگونه احساس میشد که میتوان فصل تابستان را به همین منوال پشت سر گذاشت اما اگر قرار باشد این چرخه تمدید ۹۰ روزه ادامه یابد، در نهایت نیروگاههای فرسوده مجبور خواهند شد که برای مدتی فعالیت خود را به دلیل شروع فاز تعمیر و نگهداری متوقف کنند.
مدیر کمیسیون ارائهدهنده خدمات برق ایالت میشیگان در ادامه تصریح کرد: با وجود مشخص بودن تاریخ برچیده شدن نیروگاههای زغالسنگ آمریکا طی سه سال گذشته بسیاری از این نیروگاهها موفق نشدهاند فاز تعمیر و نگهداری را عملیاتی کنند.
اسکریپس معتقد است: ادامه فعالیت نیروگاه زغالسنگ «J.H. Campbell» اجرای برنامههای توسعه ظرفیت تولید جدید انرژی از طریق استقرار سیستمهای تولید برق از انرژیهای تجدیدپذیر به جای نیروگاههای فرسوده را با چالش مواجه خواهد کرد. برای اجرای برنامهریزیهای صورت گرفته، شرکت «Consumers Energy» یک نیروگاه گازی با ظرفیت ۱٫۲ گیگاوات را خریداری کرده و همچنین به امضای قراردادهایی برای راهاندازی نیروگاههای خورشیدی در مقیاس بزرگ و نصب سیستم ذخیره انرژی باتری اقدام کرده است.
وی تاکید کرد: تمام تصمیمات اتخاذ شده از سوی شرکت «Consumers Energy» در چارچوب توافقنامههای نظارتی پیشینی که امکان برنامهریزی برای اطمینان از دسترسی پایدار به شبکه برق و آمادگی لازم برای تنظیم مقررات شرکتهای ارائه دهنده خدمات برق را به ایالتها و سازمانهای ناظر منطقهای واگذار میکند، قرار دارد.
این مقام مسئول خاطرنشان کرد: دخالت وزارت انرژی و نادیده گرفتن تمامی این تلاشهای صورت گرفته، بزرگترین نگرانی سازمانهای ناظر و شرکتهای ارائهدهنده خدمات برق در سطح ایالتی به شمار میرود.
فارغ از نگرانیهای مالی مطرح شده در این خصوص، منتقدان به اقدامات وزارت انرژی آمریکا بر این باورند که این سطح از مداخلات غیرضروری است؛ چراکه روشهای ارائه شده فعلی از سوی سازمانهای ناظر و شرکتهای ارائهدهنده خدمات برق شبکه شرایطی را ایجاد کرده که فعالیت نیروگاههای زغالسنگ تنها در صورتی به صورت کامل متوقف خواهد شد که انجام آن ریسک خاموشیهای گسترده در ایالتهای آمریکا را افزایش ندهد.
در همین رابطه و طی سالهای اخیر، سازمانهای ناظر شبکه برق ایالتی از اختیارات خود برای به تعویق انداختن تعطیلی نیروگاههای زغالسنگ به منظور حفظ دسترسی پایدار به برق استفاده کردهاند. همچنین، شرکتهای ارائهدهنده خدمات برق ایالتی در مواجهه با افزایش تقاضای برق از سوی مراکز داده، کارخانههای تولید و کارخانههای ساخت خودروهای الکتریکی مجبور بودهاند برخی برنامههای خود برای تعطیلی نیروگاههای زغالسنگ را متوقف یا به طوری کلی اجرای آن را لغو کنند.
اسکریپس در ادامه بیان کرد: هنوز مشخص نیست اجرای دستورالعمل صادر شده از سوی وزارت انرژی آمریکا به صورت موقتی بوده یا اینکه تا زمانی نامعلوم ادامه خواهد داشت. بر اساس تحلیلی که متن آن در ماه ژوئن ۲۰۲۵ توسط روزنامه نیویورک تایمز منتشر شد، قرار است فعالیت ۱۰۸ نیروگاه از جمله ۲۵ نیروگاه زغالسنگ تا پایان دوره دوم ریاست جمهوری ترامپ برای همیشه متوقف شود.
وی یادآور شد: برخی شنیدهها حاکی از آن است که در ارزیابی امکان تعطیلی نیروگاههای زغالسنگ اگر احساس شود وزارت انرژی آمریکا شرکت مالک این نیروگاه را مجبور به ادامه فعالیت آن خواهد کرد، ممکن است وقفهای در اجرای دستورالعمل ارائه شده ایجاد شود.
این مقام مسئول در پایان عنوان کرد: روش وزارت انرژی آمریکا مبنی بر تمدید اجباری فعالیت نیروگاههای زغالسنگ، روشی با نتیجه مدنظر برای تداوم پایداری در دسترسی به انرژی نخواهد بود؛ چراکه با انجام آن مصرفکنندگان برق در آمریکا هزینه بیشتری را باید بابت این اقدام پرداخت کنند.
انتهای پیام//