با وجود رشد سریع تولید و استقرار باتری‌های لیتیوم‌یون در ایالات متحده آمریکا، ادامه‌ این روند مثبت اکنون با تهدیدهایی همچون وضع تعرفه‌های تجاری از سوی دولت ترامپ و کاهش‌ احتمالی حمایت‌های مالی دولت فدرال مواجه شده است؛ این موضوع می‌تواند مسیر توسعه این صنعت را با اختلالی جدی روبه‌رو کند.

به گزارش پایگاه خبری و تحلیلی «فلزات‌آنلاین» و به نقل از رسانه «Canary Media»، اخیرا مجموعه‌ای از شرکت‌های فعال در حوزه تولید و توزیع باتری‌های لیتیوم‌یون در شهر واشنگتن آمریکا گرد یکدیگر آمدند و از دولت‌های فدرال در این کشور درخواست کردند که حمایت مالی و سیاسی از آن‌ها صورت پذیرد.

در گردهمایی مذکور مقرر شد یک بسته حمایت مالی در قالب سرمایه‌گذاری به ارزش ۱۰۰ میلیارد دلار تا سال ۲۰۳۰ به‌ منظور ساخت یک صنعت بومی و مستقل در حوزه سیستم ذخیره انرژی شبکه برق آمریکا اختصاص یابد.

جیسون گروت، مدیر انجمن «American Clean Power Association» در این نشست اظهار داشت: با سرمایه‌گذاری ۱۰۰ میلیارد دلاری می‌توان ظرف پنج سال، ۱۰۰ درصد تقاضای داخلی برای تامین سیستم ذخیره انرژی باتری از طریق تولید در بازار داخل را برآورده کرد.

وی اضافه کرد: چنین تعهدی در زمینه اختصاص سرمایه برای توسعه سیستم ذخیره انرژی شبکه برق آمریکا بسیار بلندپروازانه به نظر می‌‍‌رسد. با این حال و به دنبال برنامه‌ریزی‌های انجام شده، دستیابی به اهداف آن مشروط بر اینکه بخش خصوصی و دولت فدرال همکاری موثری با یکدیگر داشته باشند، امکان‌پذیر خواهد بود.

قابل ذکر است که این تعهد ۱۰۰ میلیارد دلاری، افزایش چشمگیری نسبت به برآورد سرمایه‌گذاری ۱۰ تا ۱۵ میلیارد دلاری اختصاص یافته در سال ۲۰۲۴ در زمینه تولید و استقرار سیستم ذخیره انرژی باتری برای شبکه برق آمریکا محسوب می‌شود.

بسیاری از تحلیلگران صنعت باتری بر این باور بودند که افزایش ظرفیت داخلی در مقیاسی که جیسون گروت پیشنهاد داده است، نه‌ تنها امکان‌پذیر بوده بلکه در بلندمدت اجتناب‌ناپذیر خواهد بود. مشوق‌های مالیاتی که از سوی دولت فدرال برای شرکت‌های فعال در حوره توسعه فناوری‌های مبتنی بر انرژی‌های پاک آمریکا ارائه شده است، به کاهش اختلاف قیمتی میان باتری‌های ساخت آمریکا و محصولات وارداتی از چین که اصلی‌ترین تامین‌کننده ماژول‌ها، سلول‌ها و مواد اولیه باتری‌های لیتیوم‌یون در جهان به شمار می‌رود، کمک شایانی کرده است.

ناگفته نماند که مشوق‌های مالیاتی پیش‌بینی‌ شده در قانون کاهش تورم آمریکا مصوب سال ۲۰۲۲، نقشی کلیدی در بهبود صرفه اقتصادی استقرار سیستم‌های ذخیره انرژی باتری در کنار نیروگاه‌های خورشیدی این کشور ایفا کرده‌اند. در حال حاضر، ترکیب انرژی خورشیدی و سیستم‌های ذخیره انرژی باتری، بهترین گزینه برای پاسخ‌گویی به حجم افزایش تقاضای برق از سوی مراکز داده، واحدهای صنعتی، خودروهای الکتریکی و سایر صنایع تولیدی آمریکا به شمار می‌رود.

در حقیقت طی سال‌های اخیر، این دو منبع انرژی سهم عمده‌ای از ظرفیت‌های جدید شبکه برق آمریکا را به خود اختصاص داده‌اند؛ البته این روند تحت سیاست‌گذاری‌های دولت ترامپ با چالش‌هایی جدی مواجه شده است.

از سوی دیگر، نمایندگان جمهوری‌خواه در کنگره آمریکا در تلاش هستند تا مشوق‌های مالیاتی ارائه شده در دوره ریاست جمهوری بایدن را که تولید باتری در بازار داخلی را امکان‌پذیر ساخته است، لغو کنند. بر همین اساس، دفتر ارائه طرح‌های مرتبط با پرداخت وام وابسته به وزارت انرژی آمریکا که تاکنون تسهیلات مالی قابل‌ توجهی به تولیدکنندگانی مانند شرکت «Eos» و «Kore Power» ارائه داده، ممکن است به‌ طور کامل تعطیل یا فعالیت‌های آن به‌ شدت محدود شود. علاوه‌براین، سیاست‌های تعرفه‌ای سخت‌گیرانه و ناپایدار دولت ترامپ، باعث افزایش هزینه‌های تولید باتری در داخل آمریکا شده‌ است؛ چراکه این تعرفه‌ها نه‌ تنها سلول‌های باتری وارداتی از چین بلکه مواد اولیه‌ دیگری همچون فولاد و آلومینیوم را نیز تحت تاثیر قرار داده است.

در همین راستا، اخیرا چین و ایالات متحده آمریکا به‌ طور موقت توافق کردند تا بخشی از میزان تعرفه‌های واردات متقابل را کاهش دهند. با این حال، این توافق‌نامه هنوز به طور موقت اجرایی شده و همچنان تعرفه ۳۰ درصدی بر واردات کالاهای چینی پابرجاست. با توجه با شرایط ایجاد شده، بسیاری از تولیدکنندگان و توسعه‌دهندگان داخلی آمریکا همچنان در ابهام به‌ سر می‌برند و از چشم‌انداز ساختار اقتصادی فعالیت‌های خود طی ماه‌های آینده اطلاعی ندارند.

گروت در یک نشست خبری پیش از رویداد رسانه‌ای انجمن «American Clean Power Association» در ماه آوریل ۲۰۲۵، گفت: در حال حاضر، نوعی اختلاف بی‌سابقه میان بهترین بسترهای سرمایه‌گذاری در صنعت انرژی آمریکا طی چند دهه گذشته و بیشترین میزان بلاتکلیفی اقتصادی در همین بازه زمانی به چشم می‌خورد.

موانع اقتصادی پیش‌روی توسعه بخش سیستم ذخیره انرژی شبکه برق آمریکا

در مسیر استفاده از سیستم ذخیره انرژی باتری در صنعت برق ایالات متحده آمریکا، در حال حاضر تعرفه‌های وارداتی مهم‌ترین و فوری‌ترین مانع رشد به شمار می‌رود؛ البته این اثرگذاری پیش‌تر در به تعویق افتادن اجرای پروژه‌های طرح‌ریزی شده نمایان شده است.

در همین راستا و در ماه فوریه ۲۰۲۵، اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA) پیش‌بینی کرده بود که ظرفیت نصب سیستم ذخیره انرژی باتری در این کشور در سال جاری میلادی به بیش از ۱۸ گیگاوات خواهد رسید. این روند افزایشی با رقم ۱۱ گیگاوات برنامه‌ریزی‌ شده ظرفیت نصب سیستم ذخیره انرژی باتری در آمریکا برای سال ۲۰۲۴ که ادامه‌دهنده روند پرشتاب رشد این بخش طی سال‌های گذشته بوده، قابل‌ مقایسه است.

با این وجود، ارقام پیش‌بینی‌ شده مربوط به این بخش برای سال ۲۰۲۵ طی ماه‌های اخیر روندی نزولی را به ثبت رسانده‌ است. براساس آخرین تحلیل مشترک انجمن «American Clean Power Association» و شرکت «Wood Mackenzie» که در بخش پایانی سند اطلاعاتی مربوط به تعهد تخصیص ۱۰۰ میلیارد دلاری به توسعه صنایع انرژی‌های تجدیدپذیر تا سال ۲۰۳۰ اشاره شده است، انتظار می‌رود در سال ۲۰۲۵ تنها اندکی بیش از ۱۳ گیگاوات به ظرفیت سیستم ذخیره انرژی شبکه برق آمریکا افزوده شود.

در همین رابطه، نقش عوامل مختلفی را می‌توان برای این روند نزولی ذکر کرد اما واردات حدود ۷۰ درصد باتری‌های لیتیوم‌یون مورد نیاز تولیدکنندگان آمریکا از چین، ازجمله مهم‌ترین دلایل آن محسوب می‌شود.

به گزارش موسسه تحقیقاتی «BloombergNEF»، تعرفه‌های اعمال‌ شده بر واردات این باتری‌ها و اجزای آن‌ها در ماه گذشته به ۱۵۶ درصد رسیده بود. خبر اعلام‌ شده مبنی بر توافق موقت چین و آمریکا برای توقف جنگ تجاری ۹۰ روزه که اخیرا متن آن در رسانه‌ها منتشر شده است را می‌توان این‌گونه تفسیر کرد که تعرفه‌های ۱۴۵ درصدی کلی بر واردات تمامی کالاهای چینی به آمریکا وضع شده از سوی دولت ترامپ در ماه آوریل ۲۰۲۵، به طور موقت به ۳۰ درصد کاهش یافته است.

در چنین شرایطی، شرکت‌های فعال در حوزه توسعه سیستم‌های ذخیره انرژی باتری بار دیگر ناگزیر هستند در طرح‌ریزی برنامه‌های اقتصادی شده برای پروژه‌های خود بازبینی‌های لازم را انجام دهند زیرا تقریبا تمامی این پروژه‌ها همچنان به مواد اولیه یا اجزای مورد نیاز وارداتی برای تولید باتری از چین وابسته‌اند.

دیوید فرناندز، مدیر مالی شرکت «OnEnergy» که در بخش توسعه سیستم ذخیره انرژی شبکه برق و میکروگریدها فعالیت دارد، اظهار داشت: در بازه زمانی پنج تا هفت سال آینده، هیچ جایگزین فوری و مقرون‌به‌صرفه‌ای برای سیستم‌های ذخیره انرژی باتری به منظور پاسخ‌گویی به حجم تقاضای روزافزون برق آمریکا وجود ندارد و این بدان معناست که آمریکا همچنان ناگزیر است برای توسعه سیستم‌های مذکور، از سلول‌ باتری‌های وارداتی از چین استفاده کند.

وی تاکید کرد: اعمال تعرفه بر واردات کالاهای چینی بدین معناست که سلول باتری‌های مورد نیاز برای توسعه سیستم ذخیره انرژی شبکه برق آمریکا با هزینه بالاتری به دست تولیدکننده رسیده است و این افزایش هزینه در نهایت به رشد قیمت برق در آمریکا منجر خواهد شد.

به گفته فرناندز، صرف‌نظر از آنکه تعرفه‌های واردات در نهایت در چه میزانی اجرایی شوند، تاثیر آن‌ها از قبل اختلالاتی را در اجرای برخی پروژه‌های مرتبط با سیستم‌های ذخیره انرژی شبکه برق آمریکا ایجاد کرده است.

در همین راستا، شرکت «Fluence» که یکی از تامین‌کنندگان اصلی توسعه سیستم‌های ذخیره انرژی باتری در ایالات متحده آمریکا محسوب می‌شود، تاکنون بیش از ۷۰۰ میلیون دلار برای تولید سلول‌ها و ماژول‌های باتری در داخل سرمایه‌گذاری کرده است. با این حال، به گفته جان زاهورانچیک، مدیر بخش منطقه آمریکای شرکت «Fluence»، این شرکت در گزارش مالی سه‌ ماهه دوم سال ۲۰۲۵  که اخیرا منتشر شد، پیش‌بینی میزان کسب درآمد خود برای سال ۲۰۲۵ را به‌ طور قابل‌ توجهی کاهش داده است.

تصمیم شرکت مذکور برای توقف موقت پروژه‌های در دست اجرای خود در آمریکا تحت قراردادهای فعلی و همچنین تعویق در امضای قراردادهای جدید تا زمانی پابرجاست که شفافیت بیشتری در خصوص وضعیت تعرفه‌های وارداتی به آمریکا حاصل شود.

راوی مانگانی، مدیر ارشد تامین منابع استراتژیک در شرکت «Anza Renewables» که در زمینه تحلیل داده‌های انرژی خورشیدی و سیستم‌های ذخیره انرژی باتری فعالیت می‌کند، مطرح کرد: تاخیرهای مشابهی در پروژه‌های دیگر در رابطه با توسعه سیستم‌های ذخیره انرژی برق آمریکا ایجاد خواهد شد.

وی تصریح کرد: از مجموع سیستم‌های ذخیره انرژی باتری که قرار است در سال ۲۰۲۵ در شبکه برق آمریکا استقرار یابند، حدود نیمی از آن‌ها ممکن است با تاخیر در اجرا و یا حتی تجدیدنظر در بازه زمانی در نظر گرفته شده برای عملیاتی‌سازی آن با هدف بهبود شرایط اقتصادی در سال ۲۰۲۶ و پس از آن مواجه شوند.

وی در ادامه تاکید کرد: برخی پروژه‌های سیستم‌های ذخیره انرژی باتری در مقیاس بزرگ‌تر که با هدف راه‌اندازی در سال جاری میلادی برنامه‌ریزی شده‌اند، احتمالا سلول باتری‌های مورد نیاز خود را پیش از آغاز اجرای تعرفه‌ها به آمریکا وارد کرده‌اند. در مقابل، زمان اجرای بسیاری از پروژه‌هایی که هم‌اکنون به دنبال تامین سلول باتری با زمان تحویل محموله در اواخر سال ۲۰۲۵ تا اوایل ۲۰۲۶ از طریق واردات هستند، تا هنگام روشن‌تر شدن وضعیت تعرفه‌ها و دسترسی به منابع جایگزین دیگر به مدت نامعلوم به تعویق خواهند افتاد.

مانگانی عنوان کرد: قرارداد آن دسته از پروژه‌های سیستم‌های ذخیره انرژی باتری که بخشی از طرح‌های کلان در بخش تولید و شبکه برق آمریکا از طریق شرکت‌های دولتی به امضا رسیده‌اند، ممکن است هزینه تولید محصولات نهایی خود را به دلیل وضع تعرفه‌های واردات افزایش دهند. از سوی دیگر، سایر پروژه‌های سیستم‌های ذخیره انرژی باتری که توسط تولیدکنندگان مستقل برق در بازارهای رقابتی مدیریت می‌شوند، همچنان در حال بررسی امکان ادامه اجرای پروژه از لحاظ صرفه اقتصادی هستند.

وی خاطرنشان کرد: در مورد اینکه آیا تامین‌کنندگان چینی سلول باتری قادر خواهند بود در این بازه ۹۰ روزه توافق شده میان دولت آمریکا و چین، محموله‌های سلول باتری تولیدی خود را به آمریکا صادر کنند یا خیر، هنوز نمی‌توان با قاطعیت صحبت کرد.

مدیر ارشد تامین منابع استراتژیک در شرکت «Anza Renewables» مطرح کرد: انتخاب کشورهایی که در بلندمدت قطعات مورد نیاز برای تولید باتری را با هزینه کمتری تامین خواهند کرد، نه تنها به وجود یا عدم وجود تعرفه‌های واردات بستگی دارد بلکه به شدت به میزان تعیین شده برای این تعرفه‌ها متکی است.

به گفته مانگانی، نوسانات ایجاد شده در سیاست‌گذاری تعرفه‌ای دولت ترامپ، تنها سردرگمی‌های بیشتری را برای سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت در بخش توسعه سیستم ذخیره انرژی باتری در آمریکا ایجاد خواهد کرد.

شرایط ایجاد شده می‌تواند روند توسعه سریع بازار رقابتی در بخش انرژی در ایالت تگزاس که پیشتاز در نصب سیستم‌های ذخیره‌ انرژی در شبکه برق آمریکاست را با محدودیتی جدی مواجه کند.

استفانی اسمیت، مدیر عملیات شرکت توسعه‌دهنده سیستم‌های ذخیره‌ انرژی باتری «Eolian»، در نشست خبری انجمن «American Clean Power Association» که در ماه آوریل ۲۰۲۵ برگزار شد، گفت: ایالت تگزاس با عملکرد موفقی که در نصب سیستم‌های ذخیره‌ انرژی شبکه برق داشته است، به خوبی توانسته است چالش تامین انرژی مورد نیاز در زمان پیک مصرف در فصل تابستان را مدیریت کند.

وی یادآور شد: حفظ روند سریع نصب سیستم‌های ذخیره‌ انرژی شبکه برق در ایالت تگزاس و سایر ایالت‌های آمریکا در مواجهه با افزایش قیمت باتری‌های چینی دشوارتر خواهد بود.

اسمیت خاطرنشان کرد: شرکت «Eolian» تمام تلاش خود را برای تامین حداکثر ظرفیت ممکن از کشوری به جز چین با هدف کاهش اثرات منفی تعرفه‌های واردات به کار خواهد بست. با این حال، هنوز محدودیت‌هایی در این زمینه وجود خواهد داشت.

گری دوریس، مدیرعامل و بنیان‌گذار شرکت «Ascend Analytics» که در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر فعالیت دارد، بیان کرد: با وجود ابهامات در وضیعت تعرفه‌ها و افزایش هزینه‌های تولید، شرکت‌های عرضه‌کننده انرژی و اپراتورهای شبکه برق که ناگزیر به تامین انرژی مورد نیاز مصرف‌کنندگان در زمان اوج مصرف برق هستند، چاره‌ای جز نصب سیستم‌های ذخیره انرژی باتری بیشتری ندارند.

تاثیر تعرفه‌های واردات و احتمال حذف مشوق‌های مالیاتی ارائه شده برای توسعه صنعت باتری آمریکا

وی در خصوص تاثیر تعرفه‌های وضع شده توسط دولت ترامپ، مطرح کرد: با وجود تفاوت بسیار زیاد بین تعرفه‌های ۱۵۶ درصدی و ۳۰ درصدی بر واردات کالاهای چینی به آمریکا، در حال حاضر بزرگ‌ترین چالش تولیدکنندگان، سردرگمی ناشی از تدوین سیاست‌گذاری‌های تجاری در این کشور محسوب می‌شود.

وی تصریح کرد: این وضعیت سردرگمی باعث شده است که تمایل به سرمایه‌گذاری‌ها در مقیاس بزرگ کاهش یابد. وضعیت ناتوانی فعلی در ارائه چشم‌انداز آتی از سوی تولیدکنندگان به همراه افزایش ناگهانی قیمت مواد اولیه و تجهیزات وارداتی که برای راه‌اندازی واحدهای تولیدی ضروری خواهد بود، به ضرر تولیدکنندگان آمریکایی فعال در صنعت باتری تمام شده است.

در حال حاضر مدیریت ۲۵ پروژه در مقیاس بزرگ در آمریکا برای راه‌اندازی و توسعه واحدهای تولید سیستم‌های ذخیره انرژی باتری به انجمن «American Clean Power Association» واگذار شده است که از این بین، ۱۱ پروژه در حال بهره‌برداری یا در حال ساخت هستند. بخش عمده این ظرفیت به تولید ماژول‌های باتری اختصاص دارد؛ چراکه هنوز آمریکا به شدت به واردات سلول‌ باتری و مواد اولیه مورد نیاز در تولید آن از چین متکی است.

مانگانی با بیان اینکه متاسفانه زنجیره تامین داخلی بیش از همه متحمل پیامدهایی به دلیل وضع تعرفه‌های واردات خواهد شد، افزود: بسیاری از مواد اولیه‌ای که در تولید باتری‌ها در آمریکا به کار می‌رود و آن دسته تجهیزاتی که برای تولید آن‌ها مورد نیاز خواهد بود، در حال حاضر همچنان از چین تامین می‌شود و آمریکا هنوز گزینه قابل اتکای دیگری برای جایگزینی منبع تامین خود از چین ندارد.

گروت نیز عنوان کرد: وابستگی به تامین سلول‌ باتری از چین، آسیب‌پذیری صنعت تولید باتری آمریکا در برابر تعرفه‌های وضع شده را به وضوح نشان می‌دهد. با این حال، برخی از واحدهای تولیدی داخلی فرایند ساخت سلول‌ باتری و فرآوری و تولید مواد اولیه مرتبط با آن را در حال حاضر آغاز کرده‌اند.

به گفته وی، رویکرد تقابلی دولت ترامپ نسبت به سیاست‌گذاری‌های اقلیمی دوره بایدن و حمایت همه‌جانبه‌ دولت فعلی آمریکا از سوخت‌های فسیلی، موجب تضعیف اعتماد سرمایه‌گذاران به رشد پایدار بازار سیستم ذخیره انرژی شبکه برق در ایالات متحده آمریکا شده است.

مدیر انجمن «American Clean Power Association» بیان کرد: این بی‌اعتمادی به طور مستقیم بر توسعه پروژه‌های تولید باتری در خاک آمریکا که قرار بود نیاز مصرف‌کنندگان را تامین کند، تاثیر منفی گذاشته است.

این موضوع در حالی مطرح شده است که از دیدگاه تولیدکنندگان باتری در آمریکا، مهم‌ترین ابزار حمایتی، اعتبار مالیاتی تخصیص یافته از طریق قانون کاهش تورم آمریکا در دولت بایدن مبتنی بر بند «۴۵X» محسوب می‌شود.

طبق بند قانونی مذکور برای راه‌اندازی هر واحد تولید ماژول، سلول، قطعه یا ماده اولیه مورد نیاز ساخت باتری در خاک آمریکا اعتباری جداگانه اختصاص می‌یابد که به واسطه آن، امکان رقابت میان محصولات باتری تولید شده در آمریکا با محصولات چینی از لحاظ قیمت نهایی فراهم شده است؛ البته تداوم این سرمایه‌گذاری‌ها بدون اجرای قانون کاهش تورم آمریکا بعید به نظر می‌رسد و در شرایط فعلی که سرنوشت این مشوق‌های مالی در هاله‌ای از ابهام قرار دارد، برنامه‌ریزی برای راه‌اندازی واحدهای جدید تولید سیستم ذخیره انرژی باتری نیز در این کشور تقریبا غیرممکن شده است.

انتهای پیام//