یکی از مهمترین فلزات جهان یعنی مس در شرایطی با چالشهای تامین مواجه شده که تقاضا برای آن به طور قابل توجهی افزایش یافته است.
به گزارش پایگاه خبری و تحلیلی «فلزاتآنلاین» و به نقل از شرکت رسانهای «CBC News»، در فهرست پروژههای مبتنی بر رشد اقتصاد ملی که دولت فدرال کانادا به سرعت در حال پیشبرد آنهاست، میتوان به توسعه و گسترش فعالیتها در دو معدن مس این کشور اشاره کرد.
این اقدام با هدف تامین یکی از حیاتیترین مواد معدنی جهان انجام میشود؛ چراکه تقاضای جهانی برای فلز سرخ از یک سو در حال افزایش بوده و از سوی دیگر چالشهای تامین آن همچنان پابرجا است.
مارک کارنی، نخستوزیر کانادا در جریان معارفه این پروژهها، اظهار داشت: توسعه این پروژههای مسی خودکفایی، تابآوری و امنیت داخلی این کشور را تقویت کرده است و در عین حال منافع زیادی برای مردم کانادا به همراه خواهد داشت.
براساس برنامهریزیهای صورت گرفته از سوی دولت فدرال کانادا در راستای توسعه اقتصاد ملی این کشور، فلز مس به عنوان یکی از پرمصرفترین فلزات جهان، نقش مهمی در اجرای این روند توسعه داخلی خواهد داشت.
در همین راستا، دولت فدرال کانادا پیشنهاد صدور مجوز برای آغاز راهاندازی پروژه معدن مس «McIlvenna Bay Fora» در استان ساسکاچوان و همچنین توسعه معدن «Red Chris» در شمال غربی استان بریتیش کلمبیا را ارائه کرده است.
لازم به ذکر است که در حال حاضر از فلز مس برای ساخت خودروهای الکتریکی و سایر محصولات مبتنی بر انرژیهای پاک استفاده میشود. با این وجود، همزمان با رشد جهانی مراکز داده هوش مصنوعی، تقاضا برای فلز سرخ به شدت افزایش را تجربه کرده است.
وینس بایزر، نویسنده کتاب «قدرت شگفتانگیز فلزات: رقابت جهانی برای منابعی که آینده را شکل خواهند داد»، بیان کرد: کانادا یک قدرت معدنی بزرگ در سطح جهانی است و مس یکی از مهمترین مواد معدنی قرن ۲۱ به شمار میرود.
وی با اشاره به اینکه برای استفاده از تمام ابزارهای دیجیتال که خود به برق نیاز دارند، از فلز مس بهره گرفته میشود، افزود: کانادا دارای معادن و واحدهای فرآوری و تولید مس قابل توجهی بوده اما طی دهه گذشته در تولید و صادرات فلز سرخ بسیار ضعیف کرده است.
به اعتقاد بایزر، حتی توسعه پروژههای شتابزده مس در کانادا نیز ممکن است طبق نظر شماری از کارشناسان، پاسخگوی نیازهای فوری به این فلز حیاتی در مقیاس جهانی نباشد.
سهم اندک کانادا از بازار جهانی مس
مس یکی از فلزاتی به شمار میآید که در جریان افزایش تنشهای تجاری میان ایالات متحده آمریکا و چین با چالشهایی مواجه شده است. در حالی که قیمت مس طی سالهای اخیر روندی افزایشی داشته است، اوایل تابستان سال ۲۰۲۵ با تهدید دولت ترامپ به اعمال تعرفهها بر واردات مس خام، روند جهش در قیمتها آغاز شد و در همان محدوده روند نوسانی جزئی خود را حفظ کرد.
در نهایت، ایالات متحده آمریکا به جای اعمال تعرفه بر واردات مس خام به آمریکا، تعرفه ۵۰ درصدی بر واردات محصولات نیمهساخته مسی وضع کرد؛ اقدامی که اگرچه کشورهایی مانند کانادا را از آسیب شدید مصون داشت اما واحدهای ذوب و فرآوری چینی مس که حدود نیمی از ظرفیت ذوب فلز سرخ جهان را در اختیار دارند، تحت تاثیر قرار داد.
یکی از مقامات دولت فدرال کانادا، تسلط چین بر بازار مس را به عملکرد شتابزده کانادا در تولید این فلز نسبت داد. تیم هاچسون، وزیر منابع طبیعی کانادا در همین رابطه، عنوان کرد: این کشور میتواند از فرصتی که در بازار جهانی مس به وجود آمده است، شرایط را به نفع توسعه صنعت داخلی فلز سرخ تغییر دهد.
وی تاکید کرد: برخی از کشورهای بزرگ تولیدکننده مس جهان از این فلز به عنوان ابزاری برای فشار بر بازار جهانی استفاده میکنند.
به گفته بایزر، اگرچه چین بر بازار جهانی عناصر نادر خاکی فرمانروایی میکند اما این کشور در بازار جهانی مس چنین جایگاهی ندارد. بر همین اساس، ضروت ایجاب خواهد کرد که کانادا با توجه به در اختیار داشتن ذخایر غنی از این فلز و وجود تعداد قابل توجهی از واحدهای ذوب و فرآوری در این کشور، موقعیت خود در بازار جهانی فلز سرخ را تقویت کند.
چالشهای تامین فلز سرخ
دنیس دا سیلوا، مدیر ارشد در شرکت «Middlefield» و تحلیلگر بخش معدن و فلزات، اظهار داشت: با وجود در اختیار داشتن ذخایر غنی فلز سرخ و وجود تعداد قابل توجهی از واحدهای ذوب و فرآوری در کانادا، این کشور سهم حدود ۲ درصدی از تولید جهانی این فلز را به خود اختصاص داده است،
وی در ادامه مطرح کرد: این آمار نشان میدهد بیشترین رشد در بازار مس در سایر کشورهای جهان که کانادا جزئی از آن نبوده، به ثبت رسیده است.
به گفته دا سیلوا، دولت فدرال کانادا با اطلاع از این مسئله، راهاندازی پروژههایی را هدفگذاری کرده است که شاید در حال حاضر تنها پروژههای مرتبط و عملیاتی برای این کشور به شمار بیاید.
در همین رابطه، اخیرا چند شرکت معدنی کانادایی تمرکز خود را بر توسعه ذخایر مس داخلی مس افزایش دادهاند. شرکت «Barrick Mining» که پیشتر با نام «Barrick Gold» شناخته میشد، اخیرا سهام آخرین معدن طلای خود در کانادا را به ارزش ۱٫۱ میلیارد دلار واگذار کرده و تمرکز خود را بر روی داراییهای مس معطوف ساخته است.
این تغییر استراتژی با هدایت مارک بریستو، مدیرعامل شرکت «Barrick Mining» صورت گرفته که پیشبینی کرده است حدود ۳۰ درصد تولید این شرکت در پایان سال ۲۰۲۵ به فلز مس اختصاص خواهد داشت.
اخیرا شرکت «Anglo American» در اقدامی به خرید سهام داراییهای مس شرکت کانادایی «Teck Resources» تمایل نشان داده است. در صورت توافق میان دو شرکت که منوط به تایید سهامداران شرکت «Teck Resources» است، یکی از بزرگترین ادغامهای تاریخ در بخش معدن به ثبت خواهد رسید.
مدیر ارشد در شرکت «Middlefield»، تلاش برای تصاحب سهام داراییهای مس شرکت «Teck Resources» را به کمبود پروژههای آماده برای بهرهبرداری در صنعت جهانی فلز سرخ که در حال حاضر با چالشهایی در تامین مواجه است، نسبت داد.
کاهش قابل توجه تولید مس در کانادا طی سالهای اخیر
فوتینی کوتساولیس، معاون امور اقتصادی و تغییرات اقلیمی انجمن معدن کانادا اظهار داشت: ظرفیت تولید مس در کانادا طی چند دهه اخیر به طور قابل توجهی کاهش یافته است.
به گفته وی، بین سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۳، ظرفیت تولید مس در کانادا بیش از ۲۲ درصد کاهش یافت و صادرات آن نیز طی همین دوره حدود ۲۴ درصد افت را به ثبت رساند.
کوتساولیس خاطرنشان کرد: به طور قطع کانادا جایگاهی در جمع برترین تولیدکنندگان مس جهان ندارد اما امید است با راهاندازی پروژه معدن مس «McIlvenna Bay Fora» در استان ساسکاچوان و همچنین توسعه معدن «Red Chris» در شمال غربی استان بریتیش کلمبیا، کانادا بتواند به جایگاه مناسبی در رتبهبندی برترین تولیدکنندگان این فلز در جهان دست پیدا کند.
در نمودار شماره یک میتوان میزان صادرات کنسانتره و سنگ معدن مس کانادا طی بازه زمانی سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۴ را مشاهده کرد.

نمودار یک. میزان صادرات کنسانتره و سنگ معدن مسی کانادا طی بازه زمانی سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۴
گفتنی است طبق آخرین آمارهای ارائه شده، در حال حاضر ایالات متحده آمریکا حدود ۵ درصد از تولید جهانی مس را در اختیار دارد؛ در حالی که شیلی با سهم ۳۰ درصدی، بزرگترین تولیدکننده جهان از این نظر به شمار میرود.
دا سیلوا پیشبینی میکند که کانادا طی ۲۰ سال آینده، حدود ۷ تا ۸ درصد از تولید جهانی فلز سرخ را در اختیار بگیرد. با این حال، وی معتقد است که طرح توسعه صنعت مس کانادا باید حدود پنج سال پیش اجرایی میشد تا امکان هماهنگی بیشتری در ظرفیت تولید آن در این کشور با سطح تقاضای پیشبینی شده برای فلز سرخ به وجود میآمد.
انتهای پیام//