مفتول مسی به عنوان یکی از محصولات نیمهساخته صنعت مس، در زنجیره تامین صنایع مصرفی نقشی انکارناپذیر ایفا میکند اما با وجود مصرف بالا در سطح جهانی و منطقهای، به دلیل وابستگی مستقیم به نرخ جهانی کاتد مس، دارای ارزش افزوده محدود و حاشیه سود بسیار پایین است. براساس دادههای منتشر شده توسط موسسه (IWCC)، تولید مفتول مسی در مناطق ژاپن، آمریکای شمالی (ایالات متحده آمریکا و کانادا) و هند در سال ۲۰۲۳ با کاهش مواجه شد. این روند به دلیل وابستگی مستقیم تولید به تقاضای داخلی صنایع مصرفکننده (با توجه به ماهیت محصول) و حاشیه سود پایین آن بوده که باعث میشود تولیدکنندگان در مواجهه با کاهش تقاضا، تولید خود را کاهش دهند؛ در مقابل، چین به عنوان بزرگترین تولیدکننده مفتول مسی، با سیاستهای توسعه صنعتی و فناوری، موفق شد تولید و مصرف داخلی خود را افزایش دهد.
به گزارش پایگاه خبری و تحلیلی «فلزاتآنلاین» و به نقل از روابط عمومی شرکت مشاوره اقتصادی آرمان آتورپات، مفتول مسی از جمله مهمترین محصولات نیمهساخته فلز مس محسوب میشود که نقشی محوری در زنجیره تامین صنایع پاییندستی ایفا میکند. این محصول عمدتا با استفاده از کاتد مس با خلوص ۹۹.۹۹ درصد تولید میشود. فرایند تولید مفتول مسی عمدتا در سه مرحله اصلی انجام میگیرد؛ در گام نخست، کاتدهای مسی در کورههای ویژه ذوب میشوند؛ سپس فلز مذاب طی فرایند ریختهگری پیوسته، شکل اولیه خود را میگیرد. در مرحله پایانی، محصول به وسیله نورد گرم به قطر مناسب که معمولا هشت میلیمتر است، رسانده میشود.
مفتول مسی با برخورداری از ویژگیهای فنی برجسته، نظیر رسانایی الکتریکی و حرارتی بسیار بالا، انعطافپذیری مطلوب، قابلیت ماشینکاری و مقاومت قابل توجه در برابر خوردگی، در گستره متنوعی از صنایع به شکل سیم و کابل مورد استفاده قرار میگیرد. از جمله مهمترین صنایع مصرفکننده این محصول، میتوان به صنعت تولید و انتقال برق و داده، صنعت خودروسازی به ویژه در حوزه تولید خودروهای برقی که میزان مصرف مس در آنها چندین برابر خودروهای درونسوز است، تجهیزات الکترونیکی، سامانههای تهویه مطبوع و همچنین فناوریهای مرتبط با انرژیهای تجدیدپذیر مانند پنلهای خورشیدی اشاره کرد. این تنوع کاربرد، نقش استراتژیک مفتول مسی را در زنجیره ارزش صنعت مس و صنایع پاییندست آن، به طور محسوسی ارتقا داده است.
با وجود کاربرد گسترده، مفتول مسی در زمره محصولات با حاشیه سود بسیار پایین قرار دارد. مهمترین عامل در این خصوص، وابستگی مستقیم قیمت آن به نرخ جهانی کاتد مس در بورس فلزات لندن (LME) است و فرایند تبدیل کاتد به مفتول، تنها ارزش افزوده محدودی ایجاد میکند. از این رو، تولیدکنندگان این محصول با محدودیتهایی در مسیر افزایش سودآوری روبهرو هستند. در نتیجه این امر، عمدتا بخش عمدهای از تولید مفتول مسی در داخل کشورها یا به صورت منطقهای مصرف میشود و سهم آن در تجارت بینالمللی نسبتا اندک است.
این امر به ویژه در کشورهایی که صنایع مصرفکننده نهایی آنها از توسعه کافی برخوردارند و تقاضای مفتول بالایی دارند، بیشتر مشهود است و واردات این محصول عمدتا در شرایط خاص یا هنگام کمبود داخلی صورت میپذیرد. به طور کلی براساس دادههای (IWCC)، تقاضای مفتول مسی در سال ۲۰۲۳ حدود ۱۸٫۶ میلیون تن بوده که از این میزان، تنها ۲٫۸ میلیون تن (معادل ۱۵ درصد تقاضا) از این محصول در جهان تجارت شده است و این امر به وضوح تولید و مصرف این محصول را به صورت منطقهای نشان میدهد.
رشد بیوقفه تولید مفتول مسی در چین
مطابق دادههای ارائه شده در نمودار یک، میتوان روند تولید مفتول مسی در مناطق منتخب چین، آمریکای شمالی، ژاپن و هند را در بازه زمانی پنج ساله منتهی به سال ۲۰۲۳ مشاهده کرد و نوسانات مربوط به تولید این کشورها را مورد بررسی قرار داد.
همانطور که در نمودار فوق قابل مشاهده است، در سال ۲۰۱۹ تولید مفتول مسی در کشورهای منتخب به جز چین، نسبت به سال ۲۰۲۰ در سطح بالاتری قرار گرفت اما با آغاز همهگیری ویروس کرونا در سال ۲۰۲۰، اعمال قوانین سختگیرانه، بسته شدن مرزها و در پی آن اختلال در زنجیره تامین، فعالیت بسیاری از کارخانهها را متوقف کرد؛ این عوامل منجر به کاهش تولید مفتول مسی در اکثر کشورها شد و در نهایت بازار جهانی تحت تاثیر این کاهش تولید قرار گرفت.
به طور کلی آمریکای شمالی و همچنین کشورهای ژاپن و هند نیز تحت بحران همهگیری کرونا با کاهش تولید مفتول مسی مواجه شدند اما چین به عنوان بزرگترین تولیدکننده این محصول، توانست با رشد ۴ درصدی نسبت به سال ۲۰۱۹، روندی متفاوت را دنبال کند. این رشد عمدتا ناشی از سیاستهای سختگیرانه چین در کنترل همهگیری کرونا، موفقیت در مهار سریع شیوع ویروس و همچنین وجود ظرفیت تولید بالای این صنعت بود که موجب بازگشت سریع و افزایش تولید در این کشور شد.
براساس دادههای ارائه شده در نمودار ۲، در حالی که مصرف ظاهری مفتول مسی در سایر کشورها به دلیل چالشهای ناشی از پاندمی کاهش یافت، مصرف در چین افزایش پیدا کرد. این رشد مصرف تا حد زیادی به تامین زیرساختها به واسطه تغییر الگوی کاری به سمت دورکاری و توسعه زیرساختهای دیتاسنترها مربوط است.
همچنین، تقاضا برای سیم مسی در بخشهای مخابرات و سختافزار فناوری اطلاعات، به ویژه در توسعه شبکههای ارتباطی و تجهیزات فناوری، نقش مهمی در افزایش مصرف مفتول مسی در چین داشته است.
در پی کاهش محدودیتهای ناشی از پاندمی کرونا در سال ۲۰۲۱، روند تولید مفتول مسی در کشورهای مورد بررسی دوباره افزایش یافت؛ به نحوی که تولید مفتول مسی در کشور چین با حفظ روند صعودی و با رشد ۳ درصدی، از ۸.۷ میلیون تن به بیش از ۹ میلیون تن رسید. همچنین، مصرف ظاهری مفتول مسی در کشور مذکور به دلیل سیاستهای دولت در زمینه انرژیهای پاک و توسعه فناوری، افزایش قابل توجهی را تجربه کرد.
در سال ۲۰۲۱، منطقه آمریکای شمالی بیشترین سطح تولید مفتول مسی خود را تجربه کرد. کشور هند و منطقه آمریکای شمالی (شامل کانادا و ایالات متحده آمریکا) به ترتیب شاهد افزایش تولید حدودا ۱۱.۴ و ۹.۲ درصدی بودند. در آمریکای شمالی، شرکتهایی مانند فورد و جنرال الکتریک با تمرکز بر تولید خودروهای برقی و توسعه زیرساختهای انرژی، نقش مهمی در افزایش مصرف مفتول مسی ایفا کردند. در هند، توسعه پروژههای بزرگ زیرساختی، انرژیهای تجدیدپذیر و گسترش صنایع الکترونیکی، علیرغم افزایش صادرات، تاثیر قابل توجهی بر رشد مصرف ظاهری مفتول مسی در این کشور داشتند؛ همچنین، کشور ژاپن با وجود افزایش جزیی در تولید، روند بازیابی فعالیتهای صنعتی را تجربه کرد و با نقشآفرینی شرکتهایی مانند پاناسونیک و دنسو، افزایش مصرف ظاهری این محصول را شاهد بود.
با این حال، در سال ۲۰۲۲ تولید مفتول مسی در آمریکای شمالی و ژاپن به ترتیب با کاهش ۳ و ۲ درصدی مواجه شد. این کاهش تولید همزمان با افزایش واردات و تغییرات جزئی در میزان صادرات این دو کشور بود. در نتیجه، مصرف ظاهری مفتول مسی در آمریکای شمالی و ژاپن به ترتیب کاهش حدودا ۴ و ۲ درصدی را تجربه کرد. کاهش تولید مفتول مسی در ایالات متحده آمریکا، عمدتا ناشی از تعطیلی کارخانه «ASARCO» در آماریلوی تگزاس بود. این تعطیلی به دلیل افزایش هزینههای تولید و حملونقل همراه با کمبود نیروی کار ماهر رخ داد که در نتیجه، ظرفیت عرضه داخلی کاهش یافت. کشور ژاپن نیز به دلیل کاهش تقاضا، شاهد کاهش مصرف ظاهری مفتول مسی بود.
در سال ۲۰۲۳، کشورهای ژاپن و آمریکای شمالی با حدود ۳ درصد افت، برای دومین سال متوالی دچار کاهش در تولید مفتول مسی شدند. تولید مفتول مسی در هند نیز نسبت به سال گذشته کاهش یافت. این روند کاهش تولید عمدتا به ماهیت مصرفی این محصول مربوط است؛ چراکه مصرف مفتول مسی در این کشورها به طور مستقیم وابسته به تقاضای داخلی صنایع مصرفکننده است. با توجه به حاشیه سود پایین مفتول مسی، کاهش تقاضای داخلی موجب کاهش تولید این محصول شده است و تولیدکنندگان در واکنش به شرایط بازار، تولید خود را تعدیل میکنند.
به طور کلی میتوان عنوان کرد که تقاضا و بالطبع تولید مفتول مسی در چین طی بازه زمانی پنج ساله ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۳، روندی مستمر و افزایشی داشته است. این رشد عمدتا ناشی از سیاستهای کلان دولت چین در توسعه زیرساختهای صنعتی و فناوری از جمله گسترش شبکههای ارتباطی نسل پنجم و ششم، رشد چشمگیر صنعت خودروهای برقی، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و بهبود شبکههای انتقال و توزیع برق است. همچنین، مصرف ظاهری مفتول مسی در این کشور نیز طی این سالها روند صعودی داشته که بیشتر به افزایش تقاضا در صنایع خودروهای برقی با حضور شرکتهای برجستهای مانند «BYD» و «NIO» و تولیدکنندگان تجهیزات مخابراتی و الکترونیکی نظیر «Huawei» و «ZTE» مرتبط است.
انتهای پیام//
