روند توسعه بازار تقاضای بوکسیت نسبت به بازار عرضه آن، سبب افزایش تجارت بوکسیت شده است. در این بین، چین و اروپای غربی، بهعنوان بزرگترین واردکنندگان بوکسیت، عمده تقاضای خود را از نزدیکترین بازار عرضه در دسترس تأمین کردهاند.
با وجود آنکه چین یکی از بزرگترین تولیدکنندگان بوکسیت در جهان محسوب میشود، حجم تقاضای بسیار بالای آن، این کشور را به بزرگترین واردکننده بوکسیت در جهان بدل کرده است. کیفیت نسبتا پایین بوکسیت کانسارهای این کشور نیز از دیگر عوامل مهم برای افزایش تمایل به واردات در این کشور بهشمار میرود.
پس از چین، کشورهای اروپای غربی را میتوان بزرگترین مصرفکنندگان بوکسیت در جهان دانست که کشورهای این منطقه نیز، پس از چین بیشترین سهم را در تجارت بوکسیت در سطح جهان داشتهاند. در نمودار ۱، مهمترین تأمینکنندگان خارجی این ۲ منطقه (چین و اروپای غربی) طی ۳ سال گذشته نشان داده شده است.
چین در طول سالهای اخیر، بخش عمدهای از نیاز بوکسیت وارداتی خود را از کشورهای استرالیا، گینه و مالزی تامین کرده است. استرالیا، بزرگترین تولیدکننده بوکسیت جهان، بیشترین سهم را در تأمین بوکسیت وارداتی چین دارد. این کشور علاوه بر دسترسی به منابع عظیم معدنی بوکسیت، از لحاظ لجستیک دسترسی راحتتری را در مقایسه با رقیب اصلی خود (گینه) به بازار چین دارد. این امر سبب شده است تا استرالیا بیشترین سهم را در این بازار از آن خود کند.
گفتنی است که فرصتهای سرمایهگذاری در گینه که از فقر اقتصادی رنج میبرد، بسیار بیشتر از کشوری همچون استرالیا است. بدین ترتیب، شرکتهای چینی با سرمایهگذاری در کشور گینه بهمنظور بهرهبرداری از ذخایر بوکسیت آن، در سالهای اخیر نهتنها تأمین بوکسیت از گینه را افزایش دادهاند، بلکه تضمینی برای تأمین بوکسیت مورد نیاز خود برای سالهای آتی فراهم کردهاند.
از همین رو، انتظار میرود که سهم گینه در بازار وارداتی بوکیست چین طی سالهای آتی افزایش یابد. مشابه همین روند در کشورهای دیگری همچون مالزی و اندونزی نیز رخ داده است؛ هر چند که اندونزی در حالحاضر قوانین منع صادرات مواد معدنی (از جمله آنها بوکسیت) را حذف کرده اما همچنان صادرات با ملاحظات بسیار زیادی انجام میشود و این امر صادرات قانونی بوکسیت از این کشور را محدود کرده است. از این رو در سالهای اخیر این کشور سهمی بسیار اندک از بازار چین را در اختیار دارد.
اروپای غربی که پس از چین، بیشترین حجم واردات بوکسیت را دارد، عمده بوکسیت مورد نیاز خود را از طریق گینه تأمین میکند. گینه، بزرگترین صادرکننده بوکسیت جهان، تقریبا تمامی بوکسیت تولیدی خود را در بازارهای صادراتی بهفروش میرساند. این کشور، نهتنها از بوکسیتی با کیفیت بهتر نسبت به سایر رقبای خود از جمله استرالیا بهرهمند است، بلکه از حیث موقعیت جغرافیایی، به کشورهای اروپای غربی نزدیکتر است.
این امر سبب شد تا در سالهای اخیر، حدود ۸۰ درصد کل بوکسیت وارداتی به منطقه اروپای غربی از مبدا گینه تامین شود. پس از آن برزیل، سومین تولیدکننده بزرگ بوکسیت خارج از چین، بیشترین سهم را در بازار وارداتی منطقه اروپای غربی در اختیار دارد.
