طی چند سال اخیر اکثر صنایع در جهان به سمتی حرکت می‌کنند که کمترین آلودگی زیست‌محیطی را به همراه داشته باشند؛ صنایع خودروسازی، الکتریک و الکترونیک از جمله صنایع بزرگی هستند که در این مسیر پیش‌قدم شده‌ و اکنون شاهد تولید خودروهای برقی، به‌‎روزرسانی تکنولوژی‌ها و استفاده از هوش مصنوعی در راستای کاهش انتشار کربن هستیم. به همین دلیل پیش‌بینی شده است که تقاضای مس تا سال ۲۰۳۵ حدود ۵٫۲ برابر افزایش یابد که این مسئله رشد حدود ۱۳ میلیون تنی در سال را برای تقاضای این فلز به همراه دارد. باید توجه داشت که فعالیت صنعت خودروسازی و تولید خودروهای الکتریکی در این افزایش تقاضا، سهم بسزایی خواهد داشت؛ به طوری که انجمن جهانی مس اعلام کرد که مصرف این فلز در خودروهای الکتریکی تا سال ۲۰۲۷، ۹ برابر مصرف کنونی ارتقا خواهد یافت. در نتیجه برخی از تحلیلگران بر اساس شرایط بازار، پیش‌بینی کردند که قیمت مس همگام با رشد میزان مصرف آن با شتاب بالایی صعودی باشد. البته تاکنون این پیش‌بینی به طور کامل محقق نشده و قیمت مس همواره در محدوده هفت تا ۹ هزار دلار به ازای هر تن نوسان داشته است. با این وجود در روز ۱۳ می ۲۰۲۴، با گذشت بیش از دو سال از تاریخ ۲۲ آوریل ۲۰۲۲ که برای آخرین بار در طول این مدت فلز مس ۱۰ هزار و ۲۳۰ دلار در هر تن قیمت‌گذاری شد، مجددا فلز مذکور در بورس فلزات لندن قیمت ۱۰ هزار و ۹ دلار به ازای هر تن را تجربه کرد.

باید توجه داشت که عرضه و تقاضای بازار، صادرات و واردات مس، اقدامات برخی از فعالان بازار و شرکت‌های بزرگ و تولید معدنی مس در جهان، از جمله مولفه‌هایی هستند که روی قیمت‌های جهانی این فلز تاثیرگذارند. به همین دلیل اگر این موارد دستخوش تغییرات متعددی نشوند، قیمت‌ها هم تغییری نخواهند داشت اما اگر میزان تولید و یا عرضه کاهش یابد، قیمت‌ها صعودی می‌شوند. البته این افزایش قیمت مس در جهان، هیجانی است زیرا اکثر خرید و فروش‌های صورت گرفته در بازار مبتنی بر تغییرات قیمت‌هاست و برخی از معامله‌گران برای کسب سود بیشتر با انجام اقداماتی در برهه‌های زمانی مختلف، قیمت‌ها را به نفع خود کنترل می‌کنند. شایان ذکر است که این مسئله در بورس کالای ایران هم وجود دارد و اقدامات برخی از افراد سبب نوسان نرخ‌ها می‌شود. در نتیجه بر اساس تجربیات این احتمال وجود دارد که علی‌رغم افزایش تقاضا در بازار، به دلیل شکست قیمت‌ها توسط عده‌ دیگری از معامله‌گران، قیمت مس بیش از این مقدار رشد نکند و بعد از مدتی به روال سابق خود بازگردد.

گفتنی است که در بازارهای داخلی نیز نرخ ارز مهم‌ترین مولفه تاثیر‌گذار بر قیمت‌هاست و نرخ‌های داخلی تناسبی با تغییرات قیمت‌های جهانی ندارند. به عنوان مثال در برخی از برهه‌های زمانی شاهد هستیم که علی‌رغم کاهش قیمت طلای جهانی، بهای این فلز گران‌بها در ایران تغییری نمی‌کند؛ در رابطه با فلز مس نیز این موضوع صدق کرده و افت‌وخیز قیمت‌های جهانی مطابق با داخل نیست. به طوری که اگر قیمت‌های داخلی و بین‌المللی با یکدیگر در مسیر صعودی حرکت کنند، باز هم رشد نرخ‌های داخلی چندین برابر قیمت‌های جهانی بوده و برابر با آن نیست. ضمن اینکه قیمت‌ها در ایران حالت چسبندگی دارند و با افت نرخ‌ ارز، در مدار نزولی قرار نمی‌گیرند؛ عرضه‌کنندگان و فروشندگان در بازار، علت این موضوع را این گونه بیان می‌کنند که محصولات در زمان گرانی قیمت‌ها خریداری شده‌اند و به همین دلیل با همان نرخ‌های قبلی به فروش می‌رسند. این در حالی است که برخی از این افراد زمانی که محصولات را با نرخ ارز پایین‌تر خریداری کرده‌اند، با افزایش مجدد بهای ارز کالای خود را با قیمت بالاتری به فروش می‌رسانند. به عنوان مثال در سال گذشته قیمت ضایعات ذوبی مس ۳۸۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم بود که اکنون به حدود ۵۱۰ تا ۵۲۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم رسیده است. البته سایر ضایعات مسی همانند کابل و شینه به ترتیب حدود ۳۰ هزار تومان و ۴۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم بیشتر از بهای ضایعات ذوبی به فروش می‌رسند. در نتیجه تحولات بازار ایران همانند بازارهای خارجی نبوده و روند قیمت‌گذاری در سایر کشورها به سبب وجود نظارت‌ سازمان‌های مربوطه، سلیقه‌ای نیست.

یادداشت: علی بهرامی _ مدیرعامل شرکت گداز افشان آذر

انتهای پیام//