فرومولیبدن آلیاژی از جنس آهن و مولیبدن به شمار میآید که معمولا بین 65 تا 75 درصد وزنی مولیبدن دارد و با هدف تامین عنصر مولیبدن در فولاد و افزایش سختی آن مورد استفاده قرار میگیرد. به علاوه، با استفاده از فرومولیبدن خواصی نظیر مقاومت در برابر خوردگی، سایش، جوشپذیری و خزش نیز بهبود پیدا میکند. بیشترین کاربرد فرومولیبدن در ساخت ابزار و ماشینآلات، تجهیزات نظامی، لولههای پالایشگاهی، قطعات تحت فشار بالا و برخی قطعات مربوط به خودروها، کامیونها، لکوموتیوها و کشتیها است. همچنین از فرومولیبدن در ساخت ابزار قطعات ماشینکاری با سرعت بالا، ابزار کار سرد، انواع متههای دریل و انواع پیچگوشتی استفاده میشود. در یک نگاه کلی، فرومولیبدن در تولید فولادهای آلیاژی اعم از زنگنزن، ابزار و تندبر و نیز چدن خام کاربرد دارد.
محمدعلی نژادمحمودی، مديرعامل مجتمع شيميايی و آلياژی رباط موليبدن طی یادداشتی در «فلزاتآنلاین» نوشت:
از آب گلآلود ماهی نگیریم
فرومولیبدن آلیاژی از جنس آهن و مولیبدن به شمار میآید که معمولا بین ۶۵ تا ۷۵ درصد وزنی مولیبدن دارد و با هدف تامین عنصر مولیبدن در فولاد و افزایش سختی آن مورد استفاده قرار میگیرد. به علاوه، با استفاده از فرومولیبدن خواصی نظیر مقاومت در برابر خوردگی، سایش، جوشپذیری و خزش نیز بهبود پیدا میکند. بیشترین کاربرد فرومولیبدن در ساخت ابزار و ماشینآلات، تجهیزات نظامی، لولههای پالایشگاهی، قطعات تحت فشار بالا و برخی قطعات مربوط به خودروها، کامیونها، لکوموتیوها و کشتیها است. همچنین از فرومولیبدن در ساخت ابزار قطعات ماشینکاری با سرعت بالا، ابزار کار سرد، انواع متههای دریل و انواع پیچگوشتی استفاده میشود. در یک نگاه کلی، فرومولیبدن در تولید فولادهای آلیاژی اعم از زنگنزن، ابزار و تندبر و نیز چدن خام کاربرد دارد.
طبق بررسیهای انجام شده، ۲۸۵ هزار و ۷۶۰ تن مولیبدن محتوی در دنیا طی سال گذشته میلادی مصرف شد که حدود ۷۹ درصد از آن مرتبط با تامین مولیبدن محتوی فرومولیبدن بوده است. با در نظر گرفتن متوسط عیار ۶۵ درصد برای فرومولیبدن، میتوان گفت حدود ۳۴۷ هزار تن از این محصول در سال ۲۰۲۳ در جهان به مصرف رسیده است. با توجه به اهمیت بالای فرومولیبدن در تولید فولادهای آلیاژی و کاربرد آن در بخشهای مختلف، استفاده از این آلیاژ در صنایع فولادی ایران به عنوان یکی از ۱۰ تولیدکننده برتر فولاد جهان نیز همواره مورد توجه بوده است؛ به نحوی که اکنون ۱۴ شرکت داخلی در حال تولید فرومولیبدن به منظور تامین ۱۰۰ درصد نیاز فولادسازان داخلی و صادرات مازاد نیاز آن با هدف ارزآوری به کشور هستند. با این وجود، شرایط کنونی تولید و صادرات این آلیاژ چندان مساعد نیست و فعالان این بخش با برخی چالشها و محدودیتهای داخلی و صادراتی مواجهند که ادامه فعالیت آنها را در هالهای از ابهام قرار داده است.
مجموع ظرفیت تولید کارخانههای فعال در این بخش حدود ۲۴ هزار تن در سال برآورد شده و این در حالی است که میزان عرضه سولفور مولیبدن به عنوان ماده اولیه اصلی تولید این محصول در بورس کالای ایران توسط تنها شرکت تولیدکننده در کشور، به حدود هفت تا هشت هزار تن در سال میرسد. با توجه به کمبود عرضه و افزایش تقاضای سولفور مولیبدن که منجر به ایجاد رقابت در تامین ماده اولیه مورد نیاز تولید فرومولیبدن شده است، در حال حاضر تولیدکنندگان فرومولیبدن تنها با ۳۰ درصد توان خود مشغول فعالیت هستند و بر همین اساس میتوان گفت حدود یک سوم ظرفیت اسمی تولید این محصول در کل کشور محقق شده است. از طرفی، تنها حدود ۵ درصد از این میزان در داخل مصرف شده و حدود ۹۵ درصد آن در بازارهای صادراتی عرضه میشود.
با توجه به آنچه پیشتر گفته شد، تولیدکنندگان فرومولیبدن در کشور محکوم به صادرات محصولات خود به بازارهای خارجی هستند و در حالی که تحریم، شرایط فعالیت در حوزه تجارت خارجی را به شدت دشوار ساخته است، فرومولیبدن را به ناچار از طریق حقالعملکار در کشورهای همسایه همچون ترکیه به فروش میرسانند. نکته تاملبرانگیز اینکه محصول خریداری شده با استفاده از کارت بازرگانی تولیدکنندگان ایرانی و پس از ارائه تخفیف ۱۲ درصدی به حقالعملکار، از ترکیه به بازارهای اروپایی مانند هلند صادر میشود. در ادامه ارز حاصل از فروش فرومولیبدن (یورو) توسط صرافیهای مجاز در کشورهای حاشیه خلیج فارس به درهم تبدیل شده و در نهایت به دست تولیدکنندگان داخلی میرسد. در چنین شرایطی، افراد ملزم به رفع تعهد ارزی و عرضه ۱۰۰ درصد ارز حاصل از صادرات خود در سامانه نیما نیز هستند که با توجه به اختلاف نرخ ارز آزاد و نیمایی، صادرات برای آنها مقرون به صرفه نخواهد بود. با توجه به اینکه صنعت فروآلیاژ در کشور متولی ندارد، برخی تولیدکنندگان از این فرصت سوء استفاده میکنند و محصول فرومولیبدن را با تخفیف بیش از ۱۲ درصدی در ترکیه به فروش میرسانند. در واقع این اقدام منجر به ایجاد رقابت کاذب میان شرکتهای ایرانی در بازار کشورهای همسایه شده و از قدرت رقابتپذیری با سایر تولیدکنندگان فرومولیبدن در جهان که از جمله میتوان به شیلی و پرو اشاره کرد، میکاهد.
در پایان باید تاکید کرد که رشد تولید فرومولیبدن به عنوان یکی از آلیاژهای پراهمیت در صنعت فولاد، نیازمند افزایش تولید سولفور مولیبدن و عرضه متوازن آن در بورس کالای ایران است و تا زمانی که تولید و عرضه این ماده اولیه در انحصار یک شرکت داخلی است، نمیتوان چندان به جهش تولید و صادرات فرومولیبدن امیدوار بود. باید توجه داشت که رشد تولید سولفور مولیبدن در گرو افزایش تولید مس است و با توجه به ذخایر قابلتوجه این ماده معدنی در کشور، میتوان جهش تولید سولفور مولیبدن در آینده را متصور شد. از طرفی، همسانسازی نرخ دلار نیز باید در دستور کار دولت و بانک مرکزی قرار بگیرد تا صادرکنندگان کشور بتوانند محصولات خود را با آسودگی خاطر بیشتری در بازارهای منطقهای و بینالمللی عرضه کنند.
انتهای پیام//
معاون مدیرعامل شرکت فنی و مهندسی توسعه بابکان بیان کرد:
مدیرعامل شرکت فرومولیبدن کویر رفسنجان:
بررسی تجارت جهانی مولیبدن طی دوره ۱۰ ساله منتهی به ۲۰۲۲
شاخصهای قیمتی فلزات آنلاین
شمش آلومینیوم
فلزات آنلاین
1403/05/27
154607
ورق برنجی
فلزات آنلاین
1403/05/27
542326
ورق مسی
فلزات آنلاین
1403/05/27
718860
لوله مسی
فلزات آنلاین
1403/05/27
2552900
بیلت فولادی
فلزات آنلاین
1403/05/27
25651
آهن اسفنجی
فلزات آنلاین
1403/05/27
12640
ورق گرم اسیدشویی
فلزات آنلاین
1403/05/27
44901
لوله بدون درز
فلزات آنلاین
1403/05/27
49178
لوله اسپیرال
فلزات آنلاین
1403/05/27
44588
لوله درز مستقیم
فلزات آنلاین
1403/05/27
41279
تیرآهن
فلزات آنلاین
1403/05/27
27226
ناودانی
فلزات آنلاین
1403/05/27
28376
نبشی
فلزات آنلاین
1403/05/27
27075
پروفیل
فلزات آنلاین
1403/05/27
36242
ورق گرم
فلزات آنلاین
1403/05/27
33823
ورق رنگی
فلزات آنلاین
1403/05/27
43096
میلگرد آجدار
فلزات آنلاین
1403/05/27
26437
ورق سرد
فلزات آنلاین
1403/05/27
39675
ورق گالوانیزه
فلزات آنلاین
1403/05/27
43494
طلای ۱۸ عیار
فلزات آنلاین
1403/05/27
3467100